دوره 17، شماره 70 - ( 12-1402 )                   جلد 17 شماره 70 صفحات 266-245 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Akhoundi Z, Asghari E M, Hosseini A, Ebrahimi S. Structural Relationships between Perceived Social Support and Substance Use Tendencies in Adolescent Girls: The Mediating Role of Life Satisfaction. etiadpajohi 2024; 17 (70) :245-266
URL: http://etiadpajohi.ir/article-1-2930-fa.html
آخوندی زکیه، اصغری ابراهیم آباد محمدجواد، حسینی ابوالفضل، ابراهیمی سمیه سادات. روابط ساختاری حمایت اجتماعی ادراک شده با گرایش به مصرف مواد در دختران نوجوان: نقش میانجی رضایت از زندگی. فصلنامه علمی اعتيادپژوهي. 1402; 17 (70) :245-266

URL: http://etiadpajohi.ir/article-1-2930-fa.html


استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
چکیده:   (471 مشاهده)
 هدف: هدف از پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی رضایت از زندگی در رابطه بین حمایت اجتماعی ادراک شده با گرایش به مصرف مواد در دختران نوجوان بود. روش: پژوهش حاضر توصیفی-همبستگی از نوع معادلات ساختاری بود. جامعه‌آماری پژوهش شامل دانش ­آموزان شهر مشهد بود. از این بین، 261 نفر به شیوه نمونه‌گیری خوشه ­ای چند مرحله­ای انتخاب شدند و به مقیاس حمایت اجتماعی ادراک شده، پرسشنامه گرایش به مصرف مواد و پرسشنامه رضایت از زندگی پاسخ دادند. به منظور تحلیل مدل پژوهش از مدل معادلات ساختاری استفاده شد. یافته ­ها: یافته‌ها نشان داد که رضایت از زندگی در رابطه حمایت اجتماعی ادراک شده با گرایش به مصرف مواد دختران نوجوان نقش میانجی داشت. در مجموع، نتایج نشان داد که مدل از برازش مطلوبی برخوردار بود. نتیجه­ گیری: لزوم تدوین برنامه­ ها و آموزش ­هایی جهت افزایش حمایت اجتماعی ادراک شده در نوجوانان که افزایش رضایت از زندگی را در پی خواهد داشت، در نظام ­های خانواده و آموزش و پرورش پیشنهاد می ­شود.
متن کامل [PDF 500 kb]   (181 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1402/3/31 | پذیرش: 1403/1/5 | انتشار: 1403/1/17

فهرست منابع
1. احمدی شورک توکانلو، علی؛ هوشنگی سالانقوچ، مریم و اصغری ابراهیم¬آباد، محمدجواد (1398). نقش ابعاد شخصیت مایرز-بریگز در پیش¬بینی میزان تمایل به مصرف مواد با میانجیگری سرمایه روان¬شناختی و خودکنترلی در معتادان. فصلنامه اعتیادپژوهی، 13(51)، ۲۹۴-۲۷۵.
2. احمدی، حبیب و معینی، مهدی (1394). بررسی رابطه مهارت¬های اجتماعی و رفتارهای پرخطر جوانان: مطالعه موردی شهر شیراز. پژوهش¬های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، 4(9)، ۲۴-۱.
3. اکبری بجندی، نگار و اسدی، نازنین (1399). نقش راهبردهای مقابله¬ای، حمایت اجتماعی ادراک¬شده و رضایت از زندگی در پیش¬بینی آمادگی به اعتیاد در دانشجویان. مجموعه مقالات همایش ملی پیشگیری از اختلال مصرف مواد مخدر در بین دانشجویان.
4. اکبری بورنگ، محمد؛ محتشمی¬نیا، سمیه و سالاری¬فر، محمدحسین (1396). تبیین گرایش به اعتیاد بر اساس خودتمایزیافتگی و ناگویی خلقی در دانشجویان. مجله طب انتظامی، 6(2)، ۱۶۰-۱۵۱.
5. بابایی، جلال؛ رضایی، علی محمد و اکبری بلوطبنگان، افضل (1396). پیش¬بینی نگرش به مواد مخدر بر اساس مؤلفه¬های تحول مثبت نوجوانی و رضایت از زندگی در نوجوانان. فصلنامه اعتیادپژوهی، 11(43)، ۱۴۴-۱۲۷.
6. بزازیان، سعیده؛ رجائی، یدالله و افسری، لیلا (1393). نقش بازدارنده¬های مذهبی و پیوند با خانواده در گرایش به مصرف سیگار، مواد مخدر و مشروبات الکلی. روان¬شناسی خانواده، 1(1)، 19-28.
7. بیانی، علی اصغر؛ محمدکوچکی، عاشور و گودرزی، حسنیه (1386). اعتبار و روایی مقیاس رضایت از زندگی (SWLS). فصلنامه روانشناسان ایرانی، 3(11)، ۲۶۵-۲۵۹.
8. تاتار، عباسعلی؛ نسائیان، عباس و اسدی گندمانی، رقیه (1397). نقش واسطه¬ای تاب¬آوری و امیدواری در رابطه بین حمایت اجتماعی ادراک¬شده و رضایت از زندگی نوجوانان بی-سرپرست. دوفصلنامه روان¬شناسی معاصر، 13(1)، ۴۹-۴۰.
9. ترکی، عاطفه؛ فاتحی زاده، مریم و صالحی، مهرداد (1385). بررسی تأثیر آموزش شناختی-رفتاری زوجین در کاهش گرایش به مواد بیماران وابسته به مواد مخدر تریاکی در شهر اصفهان. فصلنامه خانواده پژوهی، 2(8)، ۳۸۱-۳۷۱.
10. جمشیدی، صفورا؛ اصغری ابراهیم¬آباد، محمدجواد و رسول زاده طباطبایی، کاظم (1399). نقش طرحواره¬های ناسازگار اولیه در پیش¬بینی خطر عود به اعتیاد. مجله مطالعات ناتوانی، 123(10)، 1-7.
11. حاتمیان، پیمان؛ کرمی، جهانگیر و مومنی، خدامراد (1396). رابطه مؤلفه¬های ادراک حمایت اجتماعی (خانواده، دوستان و دیگر افراد مهم) با گرایش به مصرف مواد روان¬گردان در پرستاران بیمارستان¬های شهر کرمانشاه. فصلنامه علمی پژوهشی آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، 5(4)، 367-373.
12. حاجی حسنی، مهرداد؛ شفیع¬آبادی، عبدالله؛ پیرساقی، فهیمه و کیانی¬پور، عمر (1391). رابطه بین پرخاشگری، ابراز وجود و افسردگی با آمادگی به اعتیاد در دانشجویان دختر دانشگاه علامه طباطبایی. دانش و پژوهش در روان¬شناسی کاربردی، 13(49)، ۷۴-۶۵.
13. حسین زاده، علی¬اصغر؛ عزیزی، مرتضی و توکلی، حسین (1393). حمایت اجتماعی و رضایت از زندگی در نوجوانان: نقش واسطه¬ای خودکارآمدی و حرمت خود. روان¬شناسی تحولی: روان¬شناسنان ایرانی، 11(41)، ۱۱۴-۱۰۳.
14. زارعی، سلمان (1401). تعارض زناشویی والدین و گرایش به سوءمصرف مواد نوجوانان: نقش تعدیل¬کننده افسردگی و ذهن¬آگاهی. فصلنامه اعتیادپژوهی، 16(63)، ۲۶۶-۲۴۵.
15. زراعت¬حرفه، فهیمه و خضری¬مقدم، نوشیروان (1396). نقش جو عاطفی خانواده و رضایت از زندگی در پیش¬بینی گرایش به اعتیاد. فصلنامه سلامت اجتماعی و اعتیاد، 4(14)، ۶۸-۵۵.
16. سرکشیکیان، مهدی؛ رزاقی زاده، فرزانه؛ مهرانی¬زاده، فائزه و داستانی، محبوبه (1402). همبسته-های مصرف مواد در دانش¬آموزان: فراترکیب از شواهد تجربی 2023-2016. فصلنامه اعتیادپژوهی، 17(68)، 327-365.
17. طالقانی¬نژاد، محمدعلی؛ داوری، رحیم و لطفی کاشانی، فرح (1398). پیش¬بینی گرایش به سوءمصرف مواد و اعتیاد به اینترنت بر اساس حمایت اجتماعی ادراک¬شده و سبک¬های کنار آمدن با استرس با میانجیگری هوش هیجانی در دانش¬آموزان. پژوهش¬های روان¬شناسی اجتماعی، (35)، ۱۲۵-۱۰۷.
18. طباطبایی¬چهر، محبوبه؛ ابراهیمی¬ثانی، ابراهیم و مرتضوی، حامد (1391). اثربخشی روان¬درمانی گروهی شناختی-رفتاری در تغییر باورهای غیرمنطقی افراد معتاد. مجله دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، 4(3)، ۴۳۰-۴۱۹.
19. عامری، نرجس (1401). روابط ساختاری طرحواره‌های ناسازگار اولیه با ولع مصرف در افراد وابسته به مواد تحت درمان نگهدارنده با متادون: نقش میانجی شفقت به خود، فصلنامه اعتیاد پژوهی، 16(66)، 70-47.
20. عقدکی، فریده و صدیقی ارفعی، فریبرز (1402). نقش حمایت اجتماعی ادراک¬شده و خشم در پیش¬بینی گرایش به اعتیاد نوجوانان. فصلنامه اعتیادپژوهی، 17(67)، ۲۴۴-۲۲۹.
21. علی¬اکبرزاده¬آرانی، زهرا؛ سلمانی، سمیه و بیدرفش، اعظم (1398). بررسی ارتباط بین رضایت از زندگی با تمایل به اعتیاد در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی قم. مجله دانشگاه علوم پزشکی قم، 13(6)، ۸۶-۷۸.
22. قدرتی، علی؛ محمدی¬پور، محمد و مفاخری، عبدالله (1401). رابطه سبک¬های فرزندپروری و خودکارآمدی با گرایش به مواد مخدر در دانشجویان: نقش میانجی تکانشگری. فصلنامه اعتیادپژوهی، 16(63)، ۶۴-۴۳.
23. محمدی، محمد؛ مهریار، امیرهوشنگ و سوری، احمد (1397). رابطه عوامل خانوادگی- اجتماعی و مصرف مواد: نقش میانجی مؤلفه¬های سرشت، منش، سرمایه روان¬شناختی و باورهای فرد. فصلنامه اعتیادپژوهی، 12(46)، ۲۹۶-۲۷۳.
24. Ali, A., Deuri, S. P., Deuri, S. K., Jahan, M., Singh, A. R., & Verma, A. N. (2010). Perceived social support and life satisfaction in persons with somatization disorder. Industrial Psychiatry Journal, 19(2), 115-118. [DOI:10.4103/0972-6748.90342] [PMID] []
25. Amini Pozveh, Z., & Saleh, Z. (2020). The role of social skills in the prevention of drug addiction in adolescents. Advanced biomedical research, 9, 1-5.‏ [DOI:10.4103/abr.abr_99_20] [PMID] []
26. Beyers, J. M., Toumbourou, J. W., Catalano, R. F., Arthur, M. W., & Hawkins, J. D. (2004). A cross-national comparison of risk and protective factors for adolescent substance use: the United States and Australia. Journal of Adolescent Health, 35(1), 3-16.‏ https://doi.org/10.1016/S1054-139X(03)00344-6 [DOI:10.1016/j.jadohealth.2003.08.015]
27. Bi, S., Stevens, G. W., Maes, M., Boer, M., Delaruelle, K., Eriksson, C., & Finkenauer, C. (2021). Perceived social support from different sources and adolescent life satisfaction across 42 countries/regions: The moderating role of national-level generalized trust. Journal of Youth and Adolescence, 50(7), 1384-1409.‏ [DOI:10.1007/s10964-021-01441-z] [PMID] []
28. Branstetter, S. A., Low, S., & Furman, W. (2011). The influence of parents and friends on adolescent substance use: A multidimensional approach. Journal of Substance Use, 16(2), 150-160.‏ [DOI:10.3109/14659891.2010.519421] [PMID] []
29. Cao, Q., & Liang, Y. (2020). Perceived social support and life satisfaction in drug addicts: Self-esteem and loneliness as mediators. Journal of Health Psychology, 25(7), 976-985.‏ [DOI:10.1177/1359105317740620] [PMID]
30. D'Amico, E. J., & McCarthy, D. M. (2006). Escalation and initiation of younger adolescents' substance use: The impact of perceived peer use. Journal of Adolescent Health, 39(4), 481-487.‏ [DOI:10.1016/j.jadohealth.2006.02.010] [PMID]
31. Datta, B. K., Coughlin, S. S., Ayadi, J., Majeed, B., & Ansa, B. E. (2023). Relationship between social support, life satisfaction, and smoking status among US adults with cardiovascular risks. Behavioral Medicine, 49, 1-10.‏ [DOI:10.1080/08964289.2023.2259045]
32. Davis, M. I., & Jason, L. A. (2005). Sex differences in social support and self‐efficacy within a recovery community. American Journal of Community Psychology, 36(3-4), 259-274.‏ [DOI:10.1007/s10464-005-8625-z] [PMID]
33. Dehghani, Y., & Dehghani, M. (2014). Effectiveness of social skills training on tendency to addiction in high school female students. Jentashapir Journal of Health Research, 5(5), 1-5.‏ [DOI:10.17795/jjhr-23223]
34. Diener, E. D., Emmons, R. A., Larsen, R. J., & Griffin, S. (1985). The satisfaction with life scale. Journal of Personality Assessment, 49(1), 71-75.‏ [DOI:10.1207/s15327752jpa4901_13] [PMID]
35. Gan, S. W., Ong, L. S., Lee, C. H., & Lin, Y. S. (2020). Perceived social support and life satisfaction of Malaysian Chinese young adults: The mediating effect of loneliness. The Journal of Genetic Psychology, 181(6), 458-469.‏ [DOI:10.1080/00221325.2020.1803196] [PMID]
36. Gordon, M. S., Russell, B. S., & Finan, L. J. (2020). The influence of parental support and community belonging on socioeconomic status and adolescent substance use over time. Substance Use & Misuse, 55(1), 23-36.‏ [DOI:10.1080/10826084.2019.1654513] [PMID]
37. Gülaçtı, F. (2010). The effect of perceived social support on subjective well-being. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 2(2), 3844-3849.‏ [DOI:10.1016/j.sbspro.2010.03.602]
38. Heshmat, R., Qorbani, M., Safiri, S., Babaki, A. E. S., Matin, N., Motamed-Gorji, N., & Kelishadi, R. (2017). Association of passive and active smoking with self-rated health and life satisfaction in Iranian children and adolescents: the CASPIAN IV study. BMJ Open, 7(2),‏ 1-10. [DOI:10.1136/bmjopen-2016-012694] [PMID] []
39. Kang, W. (2023). Illegal drug use is associated with poorer life satisfaction and self-rated health (SRH) in young people. Frontiers in Psychiatry, 14(955626), 1-6.‏ [DOI:10.3389/fpsyt.2023.955626] [PMID] []
40. Karimi, Z., Rezaee, N., Shakiba, M., & Navidian, A. (2019). The effect of group counseling based on quality of life therapy on stress and life satisfaction in family caregivers of individuals with substance use problem: a randomized controlled trial. Issues in Mental Health Nursing, 40(12), 1012-1018.‏ [DOI:10.1080/01612840.2019.1609635] [PMID]
41. Khatiwada, J., Muzembo, B. A., Wada, K., & Ikeda, S. (2021). The effect of perceived social support on psychological distress and life satisfaction among Nepalese migrants in Japan. Plos One, 16(2), 1-9. [DOI:10.1371/journal.pone.0246271] [PMID] []
42. Li, A., Wang, S., & Liu, X. (2023). Childhood psychological maltreatment and life satisfaction among Chinese young adults: The mediating role of internalizing problems and the buffering role of social support. CurrentPpsychology, 42(9), 7701-7711.‏ [DOI:10.1007/s12144-021-02126-3]
43. Milas, G., Martinović Klarić, I., Malnar, A., Saftić, V., Šupe‐Domić, D., & Slavich, G. M. (2021). The impact of stress and coping strategies on life satisfaction in a national sample of adolescents: A structural equation modelling approach. Stress and Health, 37(5), 1026-1034.‏ [DOI:10.1002/smi.3050] [PMID] []
44. Piko, B. F., Luszczynska, A., Gibbons, F. X., & Teközel, M. (2005). A culture-based study of personal and social influences of adolescent smoking. The European Journal of Public Health, 15(4), 393-398.‏ [DOI:10.1093/eurpub/cki008] [PMID]
45. Rogowska, A. M., Kuśnierz, C., & Ochnik, D. (2021). Changes in stress, coping styles, and life satisfaction between the first and second waves of the COVID-19 pandemic: A longitudinal cross-lagged study in a sample of university students. Journal of Clinical Medicine, 10(17), 40-65.‏ [DOI:10.3390/jcm10174025] [PMID] []
46. Roos, C. R., Kiluk, B. D., McHugh, R. K., & Carroll, K. M. (2020). Evaluating a longitudinal mediation model of perceived stress, depressive symptoms, and substance use treatment outcomes. Psychology of Addictive Behaviors, 34(6), 660-675.‏ [DOI:10.1037/adb0000581] [PMID] []
47. Rounaghi, M., Pakseresht, S., Asiry, S., & Atrkar Roushan, Z. (2018). Relationship between aggression and addiction tendency among university students. Journal of Holistic Nursing and Midwifery, 28(3), 185-191.‏ [DOI:10.29252/hnmj.28.3.185]
48. Rubio, A., Oyanedel, J. C., Cancino, F., Benavente, L., Céspedes, C., Zisis, C., & Páez, D. (2020). Social support and substance use as moderators of the relationship between depressive symptoms and suicidal ideation in adolescents. Frontiers in Psychology, 11(539165), 1-12.‏ [DOI:10.3389/fpsyg.2020.539165] [PMID] []
49. Sale, E., Sambrano, S., Springer, J. F., & Turner, C. W. (2003). Risk, protection, and substance use in adolescents: a multi-site model. Journal of Drug Education, 33(1), 91-105.‏ [DOI:10.2190/LFJ0-ER64-1FVY-PA7L] [PMID]
50. Sideridis, G., Simos, P., Papanicolaou, A., & Fletcher, J. (2014). Using structural equation modeling to assess functional connectivity in the brain: Power and sample size considerations. Educational and Psychological Measurement, 74(5), 733-758.‏ [DOI:10.1177/0013164414525397] [PMID] []
51. Tang, K. N., & Chan, C. S. (2017). Life satisfaction and perceived stress among young offenders in a residential therapeutic community: Latent change score analysis. Journal of Adolescence, 57, 42-53.‏ [DOI:10.1016/j.adolescence.2017.03.005] [PMID]
52. Tavolacci, M. P., Ladner, J., Grigioni, S., Richard, L., Villet, H., & Dechelotte, P. (2013). Prevalence and association of perceived stress, substance use and behavioral addictions: a cross-sectional study among university students in France, 2009-2011. BMC Public Health, 13(1), 1-8.‏ [DOI:10.1186/1471-2458-13-724] [PMID] []
53. Trucco, E. M. (2020). A review of psychosocial factors linked to adolescent substance use. Pharmacology Biochemistry and Behavior, 196(172969), 1-35.‏ [DOI:10.1016/j.pbb.2020.172969] [PMID] []
54. Van Leeuwen, C. M., Post, M. W., Van Asbeck, F. W., Bongers-Janssen, H. M., Van Der Woude, L. H., De Groot, S., & Lindeman, E. (2012). Life satisfaction in people with spinal cord injury during the first five years after discharge from inpatient rehabilitation. Disability and Rehabilitation, 34(1), 76-83.‏ [DOI:10.3109/09638288.2011.587089] [PMID]
55. Wang, F., Huang, L., Zhang, H., Jiang, H., Chang, X., & Chu, Y. (2021). The mediating role of perceived stress on the relationship between perceived social support and self-care ability among Chinese enterostomy patients. Supportive care in Cancer, 29, 3155-3162.‏ [DOI:10.1007/s00520-020-05829-8] [PMID]
56. Yang, C., Xia, M., Han, M., & Liang, Y. (2018). Social support and resilience as mediators between stress and life satisfaction among people with substance use disorder in China. Frontiers in Psychiatry, 9, 436-460.‏ [DOI:10.3389/fpsyt.2018.00436] [PMID] []
57. Yang, C., Zhou, Y., & Xia, M. (2020). How resilience promotes mental health of patients with DSM-5 substance use disorder? The mediation roles of positive affect, self-esteem, and perceived social support. Frontiers in Psychiatry, 11(588968), 1-10.‏ [DOI:10.3389/fpsyt.2020.588968] [PMID] []
58. Ye, B., Hu, J., Xiao, G., Zhang, Y., Liu, M., Wang, X., & Xia, F. (2022). Access to epidemic information and life satisfaction under the period of COVID-19: The mediating role of perceived stress and the moderating role of friendship quality. Applied Research in Quality of life, 17(3), 1227-1245.‏ [DOI:10.1007/s11482-021-09957-z] [PMID] []
59. Zeng, X., & Chen, Y. (2022). Associations of deviant peer affiliation with youths' substance use disorder abstention motivation: The mediating role of perceived social support and the moderating role of collective identity. Journal of Ethnicity in Substance Abuse, 21(2), 402-424.‏ [DOI:10.1080/15332640.2020.1777608] [PMID]
60. Zimet, G. D., Dahlem, N. W., Zimet, S. G., & Farley, G. K. (1988). The multidimensional scale of perceived social support. Journal of Personality Assessment, 52(1), 30-41.‏‏ [DOI:10.1207/s15327752jpa5201_2]

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به فصلنامه علمی اعتیادپژوهی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2024 CC BY-NC 4.0 | Scientific Quarterly Research on Addiction

Designed & Developed by : Yektaweb