سخن اول دوره ۱۵، شماره ۵۹، بهار ۱۴۰۰

 | تاریخ ارسال: 1400/2/2 | 
سخن اول
 
اعتیاد به مواد مخدر و روانگردان­ ها یکی از مشکلات و معضلات بهداشتی و اجتماعیِ عمیق و فراگیر در عصر هزاره سوم بوده که اکثر کشورهای جهان را فراگرفته است به طوری که بر اساس گزارش دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد در سال ۲۰۱۸ میلادی، ۲۶۹ میلیون نفر در جامعه جهانی حداقل یک نوع ماده مخدر یا روانگردان را در سال مصرف نموده ­اند. نیم نگاهی به آسیب­ های شدید ناشی از اعتیاد در ابعاد جسمی، روانی، خانوادگی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی سبب شده است عموم جوامع با مسائل متفاوت همچون گسترش انواع بزهکاری و جرایم خُرد، مشکلات شغلی و بیکاری، درگیری­ های خانوادگی و طلاق، بیماری­ های قابل انتقال عفونی و مرگ و میر، خسارت ­های غیر قابل جبران ناشی از چرخه مصرف مواد بر فرد، جامعه و دولت مواجه شوند.
در عصر جهانی شدن، کشور ایران نیز از آسیب ­های بر شمرده ناشی از اعتیاد به مواد مخدر و روانگردان ­ها مصون نبوده و متاسفانه بیش از چهار میلیون نفر از جمعیت عمومی ۱۵ تا ۶۴ سال کشور مبتلا به مصرف مستمر و آزمایشی مواد می ­باشند. در بین جمعیت مصرف کننده مواد در کشور، دانشجویان به عنوان نخبگان جامعه از جایگاه بسیار مهمی برخوردار هستند. بر اساس نتایج شیوع شناسی صورت پذیرفته در دانشگاه ­های دولتی کشور، چهار و هفت دهم درصد از دانشجویان مبادرت به مصرف مواد توهم زا، مخدر یا محرک نموده­ اند.
با توجه به شعار سال ستاد مبارزه با مواد مخدر در سال ۱۴۰۰ مبنی بر «یاریگران زندگی ـ مشارکت اجتماعی - پیشگیری از اعتیاد» لزوم اتخاذ تدابیر جامع از سوی مسئولین دانشگاه­ ها و مراکز علمی برای ایمن سازی و توانمند نمودن دانشجویان در برابر آسیب­ های ناشی از اعتیاد، امری ضروری به نظر می­ رسد. در این راستا تحقق موارد زیر مورد تاکید می ­باشد:
۱ - الگوی شناختی با افزایش اطلاعات و آگاهی دانشجویان جدید الورود در خصوص عوارض و تبعات مصرف مواد با ارائه آمار و اطلاعات صحیح و حساس سازی آنان با بهره­ گیری از ظرفیت تشکل ­ها و کانون­ های دانشجویی.
۲ - مدیریت محیطی با ترویج فعالیت­ های فوق برنامه و تقویت فعالیت­ های جایگزین همچون توسعه مسابقات ورزشی، اردوهای تفریحی، مقاله نویسی و ... .
۳ - مداخلات هنجارهای اجتماعی موثر و کارآمد از طریق خَلقِ هنجارهای بهداشتی و اصلاح ادراک دانشجویان از میزان مصرف مواد در طبقه دانشجویان و رفع نگاه بیش برآوردی در بین آنان.
۴ - آموزش مقاومت اجتماعی و مهارت ­های زندگی در ابعاد مختلف با تاکید بر مهارت­ های حل مساله، تصمیم گیری، خود کنترلی و خویش نگهبانی، ارتباطات فردی و اجتماعی، کنترل خشم و عزت نفس.
۵ - کنترل محیطی و دشوار نمودن دسترسی به مواد در اطراف محل سکونت، خوابگاه­ ها، خانه­ های مجردی، محیط ­های دانشجویی، فروشگاه­ها و کافی شاپ­ های اطراف دانشگاه­ ها و تدوین و اجرای آیین نامه­ های انضباطی در زمینه برخورد با دانشجویان خاطی و پرهیز از برخوردهای سلیقه ­ای.
۶ - راه اندازی خط تلفن بحران به منظور مشاوره و ارائه اطلاعات لازم به دانشجویان با تاکید بر مشاوره در خصوص تبعات اعتیاد و مصرف مواد.
۷ - تقویت مراکز مشاوره دانشجویی و تربیت و بازآموزی نیروهای متخصص در زمینه مشاوره اعتیاد و درمان مصرف کنندگان مواد.
۸ ـ اختصاص روز یا هفته خاص برای فعالیت علیه مواد مخدر و روانگردان­ ها در دانشگاه ­ها.
۹ - ارائه حداقل دو واحد درسی در اکثریت رشته ­ها با موضوع مهارت ­های زندگی، مدل و سبک زندگی سالم و پیشگیری از مصرف مواد و آشنایی با عوارض آن.
۱۰ ـ آموزش گروهی کارکنان دانشگاه­ ها در خصوص مواد و عوارض آن.
۱۱ - تلاش برای مشارکت حداکثری دانشجویان در برنامه ­های پیشگیری از مصرف مواد در سطح دانشگاه ­ها.
۱۲ - ضرورت نیازسنجی آموزشی از دانشجویان به منظور طراحی یک برنامه جامع، واقع بینانه، موثر، روشمند، علمی و اثر بخش برای پیشگیری از اعتیاد در محیط­ های دانشگاهی.
۱۳ - لزوم ارزشیابی مستمر اقدامات به منظور سنجش میزان اثربخشی در تغییر دانش، نگرش و  شکل گیری رفتار ضد اعتیاد در دانشجویان.
۱۴ - ضرورت صبر و حوصله مندی در اجرای برنامه­ های پیشگیری و استمرار در مقاطع مختلف تحصیلی دانشجویان.
۱۵ - تشکیل کمیته راهبری پیشگیری از اعتیاد در دانشگاه­ ها با حضور مسئولین ارشد دانشگاه و نمایندگانی از دانشجویان به منظور تدوین برنامه پیشگیری از اعتیاد در هر دانشگاه با رعایت مولفه­ های بر شمرده و فرهنگ بومی شهرستان.
۱۶ - ترغیب دانشجویان به انتخاب یکی از ۱۷۹ اولویت اعلامی از سوی ستاد مبارزه با مواد مخدر برای عنوان پایان نامه تحصیلات تکمیلی و مشارکت آنان در تقویت مرزهای دانش اعتیاد کشور .
امید می ­رود با همراهی موثر مسئولین دانشگاه­ها و دانشجویان کشور، شاهد اقدامات اساسی در مهار و کنترل شیوع مصرف مواد در مراکز علمی باشیم.
 
 
دکتر حمیدرضا صرّامی
 مدیرکل دفتر تحقیقات و آموزش
 دبیرخانه ستاد مبارزه با مواد مخدر ریاست جمهوری

بهار ۱۴۰۰
 



CAPTCHA

دفعات مشاهده: 2852 بار   |   دفعات چاپ: 21 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به فصلنامه علمی اعتیادپژوهی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2021 CC BY-NC 4.0 | Scientific Quarterly Research on Addiction

Designed & Developed by : Yektaweb