چکیده: (12 مشاهده)
مقدمه: اعتیاد والدین میتواند فرزندان را در معرض شرایط تنشزا و مشکلات خانوادگی قرار دهد و آنان را ناگزیر از بهکارگیری شیوههای مختلف مقابلهای کند. هدف: با توجه به اهمیت شناخت تجارب فرزندان دارای والد مصرفکننده مواد، پژوهش حاضر با هدف بررسی سازوکارهای مقابلهای آنان بر اساس تجارب زیسته انجام شد. روش: این پژوهش با رویکرد کیفی و به روش پدیدارشناسی در سال 1395-1396 انجام شد. جامعه پژوهش را نوجوانان 14 تا 18 ساله دارای پدر یا مادر معتاد تشکیل دادند. نمونهگیری بهصورت هدفمند و گلولهبرفی انجام شد و 9 نوجوان دارای والد مصرفکننده مواد، تا رسیدن به اشباع دادهها، در پژوهش شرکت کردند. دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته جمعآوری و با استفاده از روش تحلیل پدیدارشناختی کُلایزی تحلیل شدند. یافتهها: تحلیل مصاحبهها و کدگذاری دادهها سه مقوله اصلی از سازوکارهای مقابلهای را آشکار کرد. سازوکارهای فعال شامل جبران نابسامانی با درسخواندن، تکیه بر جایگزینهای والدین در خانواده گسترده و امید به آینده و تلاش بود. سازوکارهای منفعلانه شامل پناهبردن به همسالان بود. سازوکارهای اجتنابی نیز شامل جبران تحقیر با رفتارهای قلدرمآبانه، گرایش به خودکشی، جلب توجه دیگران، مصرف سیگار و پرورش نگرش مثبت نسبت به مواد بود. نتیجهگیری: فرزندان دارای والد مصرفکننده مواد در مواجهه با شرایط ناشی از اعتیاد والد، طیفی از سازوکارهای مقابلهای فعال، منفعلانه و اجتنابی را بهکار میگیرند. این سازوکارها در تجارب زیسته مشارکتکنندگان، از تلاش برای جبران نابسامانی و حفظ امید نسبت به آینده تا پناهبردن به همسالان و استفاده از رفتارهای اجتنابی و آسیبزا متغیر بود.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/8/12 | پذیرش: 1405/8/19