fa مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر سوگیری توجه و نشانه‌های تصویری القاءکننده ولع مصرف در مصرف‌کنندگان هروئین تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong>هدف: </strong>هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌ آگاهی بر سوگیری توجه و نشانه‌ های تصویری القاءکننده ولع مصرف در مصرف کنندگان هروئین بود. <strong>روش</strong>: این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل همه مصرف‌کنندگان هروئین بود (400 نفر) که به صورت اقامتی 6 ماه در اردوگاه کرامت شهرستان مبارکه در سال 1404-1403 بستری بودند. نمونه پژوهش عبارت بود از90 نفر از مصرف‌ کنندگان هروئین که به روش هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل تقسیم شدندکه در سه مرحله پیش آزمون، پس آزمون و دوره پیگیری مورد سنجش قرار گرفتند. جلسات هر دو مداخله در 10 جلسه 120 دقیقه ای هفته ای 2 اجرا شد. گروه کنترل مداخله خاصی دریافت نکرد. شرکت کنندگان هر سه گروه آزمون سوگیری توجه دات پروب و پرسشنامه نشانه‌ های تصویری القاءکننده ولع مصرف را تکمیل کردند. داده ها با روش تحلیل واریانس با اندازه‌ گیری مکرر تحلیل شدند. <strong>یافته‌ ها:</strong> نتایج نشان داد که درمان پذیرش و تعهد موجب کاهش نشانه‌های تصویری القاءکننده ولع مصرف شد، در حالی که تاثیر بر سوگیری توجه نداشت. از سوی دیگر، شناخت درمانی مبتنی بر ذهن ‌آگاهی باعث کاهش سوگیری توجه در مصرف‌ کنندگان هروئین شد، ولی تاثیری بر نشانه‌ های تصویری القاءکننده ولع مصرف نداشت. به علاوه، تغییرات معنادار در مرحله پیگیری نیز پایدار باقی ماندند. <strong>نتیجه گیری:</strong> با توجه به نتایج می‌توان اذعان نمود که روش درمانی پذیرش و تعهد و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌ آگاهی به ترتیب مداخلات موثری در جهت بهبود نشانه های تصویری القاءکننده ولع مصرف و سوگیری توجه مصرف‌کنندگان هروئین است.</div> <div style="text-align: justify;"><font face="Calibri, sans-serif"><span style="font-size: 14.6667px;">Objective: The present study aimed to compare the effectiveness of acceptance and commitment therapy (ACT) and mindfulness-based cognitive therapy (MBCT) on attentional bias and visual cue-induced craving in heroin users. Method: This quasi-experimental study employed a pre-test, post-test, and follow-up design with a control group. The statistical population consisted of all heroin users (n=400) residing in the Keramat residential treatment center in Mobarakeh county during 2024-2025. A sample of 90 heroin users was selected through purposive sampling and randomly assigned to two experimental groups and one control group. Participants were assessed across three stages: pre-test, post-test, and a follow-up period. Both interventions consisted of ten 120-minute sessions (twice weekly), while the control group received no specific intervention. Participants completed the Dot-Probe task for attentional bias and the visual cue-induced craving questionnaire. Data analysis was performed using repeated measures analysis of variance. Results: The results indicated that ACT significantly reduced visual cue-induced craving but had no significant effect on attentional bias. Conversely, MBCT led to a significant reduction in attentional bias among heroin users but did not significantly impact visual cue-induced craving. Furthermore, the observed significant changes remained stable during the follow-up phase. Conclusion: Based on the findings, it can be concluded that ACT and MBCT are effective interventions for improving visual cue-induced craving and attentional bias, respectively, in individuals with heroin users.</span></font></div> درمان پذیرش و تعهد, ذهن‌آگاهی, سوگیری توجه, نشانه‌های تصویری القاءکننده ولع مصرف, هروئین Acceptance and commitment therapy, Mindfulness, Attentional bias, Visual cue-induced craving, Heroin. 7 22 http://etiadpajohi.ir/browse.php?a_code=A-10-2865-1&slc_lang=fa&sid=1 Asghar Kamran اصغر کامران asghar.kamran@iau.ac.ir 5649897451 100319475328460023805 No Department of Psychology, Shk.C., Islamic Azad University, ShahreKord, Iran گروه روانشناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران. Mohammad Ghasemi Pir Balouti محمد قاسمی پیربلوطی Mgh@iau.ac.ir 4623066800 100319475328460023806 Yes Department of Psychology, Shk.C., Islamic Azad University, ShahreKord, Iran گروه روانشناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران. Ahmad Ghazanfari احمد غضنفری ahmadghazanfari1964@iau.ac.ir 1199050921 100319475328460023807 No Department of Psychology, Shk.C., Islamic Azad University, ShahreKord, Iran. گروه روانشناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران